Turkije

Actuele context: arbeidsrechten in Turkije

Turkije kent al sinds de militaire dictatuur van 1980-1983 lange tijd een buitengewoon repressieve vakbondswet en – praktijk, die het bijna onmogelijk maakt voor werknemers om in hun bedrijf een vakbond op te richten als de werkgever tegenwerkt. Zowel de opeenvolgende regeringen, als werkgevers en gele bonden hebben zich steeds verzet tegen een liberalisering van de vakbondswetgeving. Als gevolg daarvan is slechts een gering percentage van de Turkse werknemers georganiseerd. In een aantal sectoren(waaronder de metaalsector) komt daar nog bij dat sommige officieel erkende vakbonden in de praktijk als gele bond functioneren. Het gaat daarbij vooral om bonden die zijn aangesloten bij de federaties Türk İş en Hak İş. Deze vakbonden werken in sommige gevallen samen met de werkgever om te verhinderen dat werknemers zich organiseren in de vakbonden van de autonome vakcentrales zoals DISK en KESK.

Over het algemeen gesproken is er sprake van toenemende rechteloosheid waar het gaat over arbeidsrechten in Turkije. Constant worden er vakbondsleden ontslagen op het moment dat naar buiten komt dat er een vakbond is opgericht. Zelfs als dit ontslag als onrechtmatig wordt verklaard door de rechter zijn daar vervolgens geen consequenties aan verbonden. Ook in de nieuwe arbeidswetgeving die eind 2012 werd aangenomen is een institutionele verslechtering van de positie van vakbonden doorgevoerd. Hoewel de percentages die een vakbond in een bepaalde sector moet organiseren om legaal erkent te worden zijn verlaagd, zijn er tegelijkertijd verschillende sectoren samengevoegd. Hierdoor is het aantal arbeiders per sector fors toegenomen, wat maakt dat de genoemde verlaging in feite een percentuele verhoging betekent. Hierdoor dreigen bepaalde onafhankelijke bonden die volgens de oude wetgeving een voldoende percentage organiseerden illegaal gemaakt te worden (zie hier een analyse van de wetgeving vanuit de onafhankelijke vakbeweging). Daarnaast worden arbeidsrechten beperkt in een aantal specifieke sectoren zodra het de regering uitkomt, zoals onlangs voor het luchtvaartpersoneel.

De algemene trend is dat vooral leden van de onafhankelijke bonden die de regering bekritiseren structureel worden gearresteerd op basis van de antiterrorisme wetgeving (lidmaatschap van illegale Koerdische organisaties). De laatste 5 jaar zijn honderden vakbondsleden opgepakt onder de antiterrorisme wetgeving (KCK campagne).Hierbij blijken ook de vrouwennetwerken een specifiek doelwit van onderdrukking. Arbeidsrechtenschendingen in Turkije worden dan ook internationaal veroordeeld door zowel mensenrechten organisaties als internationale vakbondskoepels. Vanuit de Nederlandse vakbeweging worden er soms protest brieven opgesteld en is er onlangs door AbvaKabo FNV, AoB en FNV vakcentrale een gesprek aangevraagd met de Turkse ambassadeur in Nederland vanwege deze arbeidsrechtenschendingen.

 
 

TIE-Netherlands faciliteert verschillende solidariteitsprojecten tussen de Nederlandse en Turkse vakbeweging:

1. Vakbondsopbouw in nationale en internationale bedrijven in de Turkse metaalsector

TIE-Netherlands faciliteert sinds 2010 een samenwerkingsverband tussen de Werkgroep Internationale Solidariteit Metaal (WIS-Metaal) van FNV Bondgenoten en de onafhankelijke Turkse metaalbond Birlseik Metal-Is (BMIS).

BMIS is een kleine (10.000) maar zeer actieve vakbond met een lange geschiedenis en democratische structuren. BMIS ontstond in 1993 uit een fusie van de automobiel-arbeidersbond en de mijnwerkersbond van DISK. Birleşik Metal İş(BMIS) was in de jaren vóór de dictatuur een grote vakbond(of eigenlijk twee grote vakbonden). Tijdens de dictatuur is haar voorzitter geëxecuteerd, veel kaderleden zijn gevangen gezet en gemarteld, terwijl veel vakbondsleden gedwongen werden om collectief hun lidmaatschap van BMIS op te zeggen en lid te worden van Türk Metal, de metaalbond van Türk İş. Vanaf 1983 is BMIS weer heropgericht, maar door de repressieve wetgeving is het haar maar zeer moeizaam gelukt om de eigen organisatie weer op te bouwen.

Vanuit dat gegeven heeft TIE in 2009 kennis gemaakt met BMIS en –na onderzoek- besloten om gezamenlijk met de WIS-metaal een relatie op te bouwen en BMIS te steunen in het streven om een grote en representatieve vakbond te worden. Sinds dat moment zijn twee seminars georganiseerd tussen BMIS, FNV Bondgenoten en de Russische metaalvakbond MPRA (2010), 4 internationale seminars tussen BMIS en FNV bondgenoten (2011-2012), financiering van een deel van het organisingwerk ( 2012) en financiering van plaatselijke scholingen (2012).

Ondanks repressie vanuit de overheid en tegenwerking vanuit gele bonden, heeft BMIS de afgelopen 2 jaar enkele unieke successen behaald: het afsluiten van een CAO met betere voorwaarden dan de gele bond ( TurkIs), de overgang van de meerderheid van de werknemers van de BOSCH-fabriek van de gele bond naar BMIS en het winnen van een staking voor betere arbeidsvoorwaarden in een Turkse vrijhandelszone. In samenwerking met FNV bondgenoten ( wis metaal ) en TIE-Netherlands werd ook de eerste vakbondsscholing op het gebied van gezondheid en veiligheid op de werkplek voor de Turkse metaalsector georganiseerd. Zie voor artikelen over de genoemde projecten door betrokken kaderleden Tata Steel kaderleden Aydin Kavrar, Bert Zonneveld en Klaas Zwart.

 

2. Diversiteit aan het werk: uitwisseling tussen LHBT vakbondsleden uit Nederland en Turkije

De laatste jaren heeft een aantal LHBT-organisaties in Turkije contact gelegd met de Turkse vakbeweging. Wat betreft arbeidswetgeving valt er namelijk ook nog een en ander te verbeteren als het gaat over LHBT-rechten (rechten van lesbienes, homo’s, biseksuelen en trans* personen). Net als in de overige wetgeving is ook onder de arbeidswetgeving discriminatie op basis van seksuele oriëntatie of genderidentiteit niet verboden. Sterker nog: daar waar er mensen ontslagen zijn op basis van hun seksualiteit, werd dat niet als onrechtmatig bestempeld.

Uit een rapport van Amnesty International blijkt dat veel LHBT’s op hun werk niet voor hun seksuele voorkeur durven uitkomen – net als in Nederland overigens. En uit een enquête van Turkse LGBT organisatie KAOS GL blijkt dat 33% van de ondervraagde LHBTs wel een keer een baan is misgelopen vanwege zijn of haar seksuele oriëntatie of genderidentiteit. Vooral voor trans-personen is hierbij het vinden van een baan ingewikkeld. Veel transgenders zien zich daarom gedwongen tot sekswerk. Kortom, wat betreft het opkomen voor de arbeidsrechten van LHBTs ligt er nog een schone taak voor de Turkse vakbeweging. En het is op dit punt dat de LHBT-groep van AbvaKabo, met ondersteuning van TIE-Netherlands, een uitwisselingsproject aan het opzetten is met activisten van LHBT organisaties en vakbonden uit Turkije.

Het project bestaat bestaan uit een uitwisseling tussen kaderleden van de homo-lesbische groep van de AbvaKabo en vertegenwoordigers van Turkse LGBT organisaties en vakbondsactivisten. In Turkije is het de LGBT organisatie KAOS GL die verantwoordelijk is voor de lokale implementatie van de activiteiten daar. Het achterliggende idee van de uitwisseling is dat de ervaringen van het opzetten van de homo- lesbische groep bij  AbvaKabo FNV in de Turkse context ook activisten kan inspireren om zich binnen de vakbeweging in te zetten voor een specifiek LHBT beleid. De eerder opgedane ervaringen van de kadergroep bij internationaal werk is hierbij belangrijke bagage. Een tweede component van de uitwisseling is het uitnodigen van de verantwoordelijken voor  LHBT-beleid van verschillende vakbondskoepels zoals PSI (Public Services International), EI (Education International) en ETUC (European Trade Union Confederation) . Hun inbreng zou de Turkse vakbeweging kunnen stimuleren om dit beleid te onderschrijven en zodoende de vakbeweging homo, lesbo, bi- en transvriendelijker te maken. De overwegingen van de ABVAKABO LHBT-groep komen echter niet alleen uit belangstelling om ervaringen uit te dragen bij een uitwisseling met de collega-LHBT-activisten en vakbondsleden uit Turkije. De ABVAKABO-groep ziet ook dat zo’n uitwisseling kan aansluiten bij onze eigen behoeften. Het project kan ertoe bijdragen dat kaderleden met een Turkse achtergrond bij de kadergroep worden betrokken en zo de diversiteit van de homo- en lesbo kadergroep wordt vergroot. Inmiddels is er al een delegatie uit van LGBT vakbondsactivisten uit Turkije in Nederland geweest en omgekeerd is een delegatie van de AbvaKabo afgereisd naar Ankara, Turkije voor een seminar voor het eerste seminar over LGBT vakbondsrechten in de geschiedenis van Turkije. Zie voor verslagen hier, hier en hier

 

3. Vakbondsvrouwen uit Nederland en Turkije in beweging

Tijdens een bezoek van AbvaKabo leden aan Ankara in de context van het Diversiteit aan het Werk project, werden contacten gelegd met het vrouwennetwerk van de KESK confederatie. Het vrouwennetwerk van de KESK is een van de meest recente doelwitten van de toenemende overheidsrepressie in Turkije. In aanloop naar de protesten op 8 maart (internationale vrouwendag) in 2012 werden verschillende vrouwen van dit netwerk gearresteerd (zie dit artikel op Bianet). Officieel omdat ze lid zouden zijn van een ‘illegale Koerdische organisatie’. In de praktijk omdat de vakbondsvrouwen kritisch zijn tegen de huidige Turkse regering die vrouwenrechten steeds verder inperkt (zie http://www.tie-netherlands.nl/node/3292).

Met de AbvaKabo delegatie waren we als internationale waarnemers aanwezig bij een van de rechtzaken die tegen de KESK vrouwen werd gevoerd. Ook werd in een bijeenkomst een intentie uitgesproken om een uitwisseling op te zetten om zowel het vrouwen vakbondswerk in Nederland (vrouwenbond en AbvaKabo) als in Turkije (van de KESK) te ondersteunen. Plannen worden op dit moment verder uitgewerkt. Zie oa. dit artikel op de site van TIE en dit artikel op de site van de vrouwenbond. 

Neem voor meer informatie over projecten van TIE-Netherlands in Turkije contact op met Marten van den Berge: marten@tie-netherlands.nl

 

 

Birlesik Metal Is decided to go to strike at 33 companies!

 

Birlesik Metal-Is Members are calling international trade union movement to support their struggle and to be in Solidarity with their strike!

Kennismaking tussen metaalbonden om samenwerking te stimuleren

Tussen 25 en 28 juni vond in Gönen, Turkije, een uitwisseling plaats tussen Turkse, Russische, en Nederlandse vakbondsleden uit de metaalsector. Het was een eerste kennismaking om een mogelijke samenwerking tussen de betrokken  vakbonden uit de drie landen op te zetten. 

Tekel workers are back

Tekel workers today (24 May 2010) occupied Türk-İş office in İstanbul and announced a new hunger strike

Labour Day in Taksim: More than 200,000

Once a place that Turkish authorities locked up for May Day celebrations of last years, more than 200.000 people gathered Saturday in Taksim Square and celebrated the day by dancing and chanting.

Turkey's Tekel workers take break from strike after court victory

The workers have been on strike for more than two months to protest the privatization of the former state-owned alcohol and tobacco monopoly, or Tekel.

Thousands of people met with TEKEL workers in Ankara

Today, there was a demonstration in Ankara to support the workers of TEKEL. Unions, Confederation of Turkish Trade Unions (Türk-İş), Confederation of Revolutionary Trade Unions (DİSK), Confederation of Public Workers’ Unions (KESK) and KAMU-SEN, had a co-decision and arranged this demonstration. Members of these unions from all over Turkey came to Ankara to support the struggle of TEKEL workers. Mustafa Türkel, the chairman of Tek Gıda-İş, said that “We are no longer in defense but we are now struggling to have new rights!” Workers of unions will spend the night together with the workers of TEKEL.

Nationwide strike held to support Tekel workers

http://www.emekdunyasi.net/en/article.asp?ID=135

A nationwide strike in Turkey in support of the alcohol and tobacco monopoly of the state Tekel stopped life most in western province of Izmir on Thursday.

Police Violence against Workers Seeking Their Rights

The Human Rights Foundation Turkey holds the government responsible for the latest violence excesses against striking workers and union members. The foundation described the recent incidents as a "standstill of the law".

DİSK/NAKLİYAT-İŞ SENDİKASI'NA YÖNELİK BASKILAR PROTESTO EDİLDİ

İşverenlerin örgütlü sendikal mücadeleyi bastırmak için tezgâhladığı senaryolarla DİSK/Nakliyat-İş Sendikası ve yöneticilerinin yasal/Anayasal hak ve özgürlüklerinin engellenmesini ve sendikamız üzerindeki baskıları protesto etmek ve gelişmelerle ilgili olarak kamuoyunu bilgilendirmek için 8 Aralık Salı günü 11:00’da Topkapı Ambarlar Sitesi’nde bir basın açıklaması yapıldı.

Kaynak: www.disk.org.tr

Thousands of public sector workers in Turkey strike

Tens of thousands of public sector workers have walked off the job in Turkey to call for the right to strike.

Grev gözcüsü

Sendika.org Türkiye'de yayılan direnişin ve aktive olan sendikal hareketin nabzını tutuyor.


Dev Sağlık-İş, Okmeydanı Hastanesi direnişi - İstanbul
Direnişin başlangıç tarihi: 5 Ekim 2009
Direnişteki işçi sayısı: 18
Direnişin sebebi: Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde çalışan taşeron sağlık işçileri Dev Sağlık-İş’e üye oldukları için işten çıkartıldı. İşçiler işe geri alınma ve sendikal baskılara karşı Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimlik Binası önünde direnişe geçti.
Direnişle ilgili haberler ve bilgilendirme için tıklayınız

KENT işçisi Ankara'ya yaklaşıyor

İzmir'in CHP'li Karşıyaka Belediyesi'nin, hizmetleri taşerona devrederek tasfiye ettiği Kent AŞ işçileri direnişlerini CHP Genel Merkezi'ne duyurmak için çıktıkları yürüyüşü sürdürüyor. İşçiler kadrolu çalışmak ve taşerona hizmet devrine son verilmesini istiyor.

2008 Actie tegen sluiting van Philipsvestiging in Istanbul

In oktober 2008 voerde Birleşik-Metal İş actie tegen de sluiting van de Philipsvestiging in Istanbul.
Inmiddels is de vestiging ook daadwerkelijk gesloten en zijn alle werknemers op straat gezet.

More About Us

       

 
 
Inhoud syndiceren